Poniżej znajdziesz przegląd najważniejszych poleceń sieciowych z opisami ich zastosowania oraz przydatnymi parametrami.
—
Sprawdzenie dostępności hosta – wysyła pakiety ICMP Echo Request do docelowego hosta i czeka na odpowiedź. Służy do testowania połączenia sieciowego i pomiaru czasu odpowiedzi.
-c liczba – liczba pakietów do wysłania (Linux, macOS)-W timeout – czas oczekiwania na odpowiedź w milisekundach-i interwał – interwał między wysyłaniem pakietów w sekundach-s rozmiar – rozmiar pakietu danych (domyślnie 56 bajtów)
Przykład: ping -c 4 -i 0.5 8.8.8.8
—
Wyświetlenie konfiguracji interfejsów sieciowych – pokazuje szczegóły wszystkich aktywnych interfejsów sieciowych (IP, maska, MAC, statystyki). Na nowszych systemach zastępowane przez ip.
ifconfig nazwa_interfejsu – informacje o konkretnym interfejsieifconfig -a – wyświetla wszystkie interfejsy (aktywne i nieaktywne)ifconfig nazwa_interfejsu up/down – włączenie/wyłączenie interfejsuifconfig nazwa_interfejsu IP netmask MASKA – ustawienie adresu IP
Przykład: ifconfig eth0 192.168.1.100 netmask 255.255.255.0
—
Nowoczesne wyświetlenie konfiguracji IP – zamiennik ifconfig oferujący bardziej szczegółowe informacje o adresach IP, routach i interfejsach. Część pakietu iproute2.
ip address show nazwa_interfejsu – informacje o konkretnym interfejsieip addr add IP/MASKA dev nazwa_interfejsu – dodanie adresu IPip addr del IP/MASKA dev nazwa_interfejsu – usunięcie adresu IPip link set nazwa_interfejsu up/down – włączenie/wyłączenie interfejsu
Przykład: ip addr add 192.168.1.50/24 dev eth0
—
Wyświetlenie i zarządzanie tablicą routingu – pokazuje, w jaki sposób pakiety są kierowane do różnych sieci. Pozwala na dodawanie, usuwanie i modyfikowanie tras.
route -n – wyświetlenie tablicy routingu w formacie numerycznymroute add default gw IP – ustawienie bramy domyślnejroute add -net SIEĆ netmask MASKA gw IP – dodanie trasy do sieciroute del -net SIEĆ netmask MASKA – usunięcie trasyroute del default gw IP – usunięcie bramy domyślnej
Przykład: route add default gw 192.168.1.1
—
Nowoczesne zarządzanie routingiem – nowszy zamiennik polecenia route z bardziej intuicyjną składnią, część pakietu iproute2.
ip route show – wyświetlenie wszystkich trasip route add SIEĆ/MASKA via IP – dodanie trasyip route del SIEĆ/MASKA via IP – usunięcie trasyip route add default via IP dev INTERFEJS – ustawienie bramy domyślnejip route get IP – sprawdzenie, przez którą trasę przejdzie pakiet do adresu
Przykład: ip route add 192.168.2.0/24 via 192.168.1.254
—
Wyświetlenie i zarządzanie tabelą ARP – mapuje adresy IP na adresy MAC (fizyczne) w sieci lokalnej. Arp Resolution Protocol służy do rozpoznawania adresów sprzętowych.
arp -a – wyświetlenie całej tabeli ARParp -n – wyświetlenie tabeli ARP w formacie numerycznymarp -d IP – usunięcie wpisu z tabeli ARParp -s IP MAC – dodanie statycznego wpisu ARParp -i nazwa_interfejsu – wyświetlenie ARP tylko dla konkretnego interfejsu
Przykład: arp -a -n
—
Nowoczesne zarządzanie tabelą sąsiadów (ARP) – nowszy zamiennik polecenia arp z bogatszymi możliwościami, część pakietu iproute2.
ip neigh show – wyświetlenie tabeli sąsiadówip neigh add IP lladdr MAC dev INTERFEJS – dodanie wpisuip neigh del IP dev INTERFEJS – usunięcie wpisuip neigh flush all – wyczyszczenie całej tabeliip neigh show dev nazwa_interfejsu – wyświetlenie dla konkretnego interfejsu
Przykład: ip neigh show dev eth0
—
Śledzenie ścieżki pakietów do celu – pokazuje każdy router (hop) na drodze od Twojego komputera do hosta docelowego, wraz z czasem odpowiedzi. Bardzo przydatne do diagnostyki problemów sieciowych.
-m liczba_hopów – maksymalna liczba hopów (domyślnie 30)-w timeout – czas oczekiwania na odpowiedź w sekundach-q liczba – liczba pytań wysyłanych do każdego hopów (domyślnie 3)-n – wyświetlenie adresów IP bez rozwiązywania nazw DNS-p port – port docelowy (dla TCP traceroute)
Przykład: traceroute -m 15 -n 8.8.8.8
—
Interaktywne śledzenie tras z ciągłym monitoringiem – kombinacja ping i traceroute wyświetlająca statystyki w czasie rzeczywistym. Narzędzie do zaawansowanej diagnostyki sieci.
-c liczba – liczba pakietów do wysłania (zakończ po wysłaniu)-r – raport nie-interaktywny-n – wyświetlanie tylko adresów IP-w – zwiększona szerokość kolumn-s rozmiar – rozmiar pakietu
Przykład: mtr -c 50 -n 8.8.8.8
—
Wyświetlenie statystyk sieciowych i aktywnych połączeń – pokazuje otwarte porty, aktywne połączenia, statystyki protokołów i routing. Może monitorować aktywność sieciową w czasie rzeczywistym.
-tuln – wyświetlenie otwartych portów TCP/UDP w formacie numerycznym-a – wszystkie połączenia (zarówno nasłuchujące jak i nawiązane)-p – wyświetlenie procesu (PID) odpowiadającego za połączenie-s – statystyki dla każdego protokołu-r – tablica routingu (równoważne route -n)
Przykład: netstat -tuln
—
Nowoczesny zamiennik netstat – szybsze wyświetlanie informacji o gniazdach sieciowych. Część pakietu iproute2, preferowana w nowszych dystrybucjach.
-tuln – otwarte porty TCP/UDP w formacie numerycznym-tap – wszystkie połączenia z informacją o procesach-s – statystyki sieciowe-i – informacje o interfejsach-l – tylko nasłuchujące gniazda
Przykład: ss -tuln
—
Zapytania DNS o rekordy domenowe – narzędzie do zaawansowanych zapytań DNS pozwalające na sprawdzenie rekordów A, AAAA, MX, NS i innych.
dig domena – zapytanie o rekord Adig domena MX – zapytanie o serwery mailowedig domena NS – zapytanie o serwery nazw+short – skrócony format odpowiedzi@serwer_DNS – zapytanie konkretnego serwera DNS
Przykład: dig example.com +short
—
Prostsza wersja zapytań DNS – narzędzie do rozpoznawania nazw domen i odwrotnego rozpoznawania (IP na domenę). Bardziej przystępne niż dig.
nslookup domena – rozpoznanie IP domenynslookup IP – odwrotne rozpoznanie (IP na domenę)nslookup domena @serwer_DNS – zapytanie konkretnego serwera DNSnslookup bez argumentów
Przykład: nslookup google.com 8.8.8.8
—
Rozpoznawanie nazw i adresów IP – proste narzędzie do sprawdzenia mapowania IP/domena. Bardziej minimalistyczne niż dig czy nslookup.
host domena – rozpoznanie adresu IPhost IP – odwrotne rozpoznanie domenyhost domena serwer_DNS – zapytanie konkretnego serwera-t typ – zapytanie o konkretny typ rekordu (A, MX, NS itp.)
Przykład: host google.com
—
Pobieranie zawartości stron i plików przez HTTP/HTTPS – curl wyświetla odpowiedź, wget pobiera pliki na dysk. Narzędzia do testowania połączeń HTTP i pobierania danych.
-I – pobranie tylko nagłówków HTTP-X metoda – wybór metody HTTP (GET, POST, PUT)-d dane – wysłanie danych POST-H “nagłówek” – dodanie niestandardowego nagłówka-o plik – zapis odpowiedzi do pliku
Przykład: curl -I https://example.com
—
Przechwytywanie i analiza pakietów sieciowych – narzędzie do szczegółowej analizy ruchu sieciowego na poziomie pakietów. Wymaga uprawnień administratora.
-i interfejs – przechwytywanie na konkretnym interfejsie-n – wyświetlenie adresów IP zamiast nazwhost IP – filtrowanie pakietów konkretnego hostaport PORT – filtrowanie konkretnego portu-w plik.pcap – zapis pakietów do pliku
Przykład: tcpdump -i eth0 -n host 8.8.8.8
—
| Polecenie | Zastosowanie | Nowoczesny zamiennik |
|---|---|---|
ping | Test dostępności hosta | – |
ifconfig | Konfiguracja interfejsów | ip a / ip link |
route | Zarządzanie routingiem | ip route |
arp | Tablica ARP/MAC | ip neigh |
netstat | Statystyki sieciowe | ss |
traceroute | Śledzenie trasy pakietów | mtr |
dig/nslookup | Zapytania DNS | – |
—
Ten poradnik powinien dać Ci solidne podstawy do pracy z siecią w Linuksie. Pamiętaj, że większość z tych poleceń wymaga dostępu do Internetu lub sieci lokalnej, a niektóre (jak tcpdump czy modyfikacja konfiguracji) wymagają uprawnień sudo.